Szkoła Podstawowa im. Janusza Kusocińskiego

Kącik Zdrowia

JEDZMY OWOCE I WARZYWA

 

 

 

  

Warzywa i owoce odgrywają ważną rolę
w żywieniu człowieka, jest to związane z:

  • ich niską wartością kaloryczną (wyjątkiem są m.in winogrona czy  daktyle),
  • wysoką zawartością wody,
  • niską zawartością tłuszczu (wyjątkiem jest awokado oraz orzechy) i białka(wyjątkiem są m.in zielony gorszek i jarmuż),
  • są bardzo dobrym źródłem związków mineralnych (od 0,5 do 2,5% w suchej masie),
  • są bardzo dobrym źródłem witamin, w tym Witaminy C, Beta-karotenu, Witaminy E,
  • charakteryzują się wysoką zawartością błonnika pokarmowego od 0,5-6,0%,
  • ze względu na obecność w nich charakterystycznych substancji działają korzystnie m.in w profilaktyce i leczeniu nowotworów, działają antymiażdżycowo oraz bakteriobójczo.

 

 

 

1. Ananasy zawierają cukier, stosunkowo niewiele witamin, ale za to sporo składników mineralnych, takich jak: wapń, potas, magnez, fosfor, a zwłaszcza dużo manganu. W ananasach występuje wyjątkowo wartościowy enzym ułatwiający trawienie białka - bromelina. Ananasy działają przeciwbakteryjnie i przeciwwirusowo. Mają ponadto właściwości estrogenopodobne, dzięki czemu pomagają w gojeniu złamań i zapobiegają osteoporozie.

 

2. Awokado posiada wiele cennych składników odżywczych, między innymi witaminę E, która neutralizuje wolne rodniki, przyśpieszające starzenie się skóry. Z punktu widzenia zdrowotnego owoce awokado obniżają poziom cholesterolu, rozszerzają naczynia krwionośne, zmniejszają podatność na powstawanie zaćmy. Ale uwaga! Awokado zawierają dużo tłuszczu.

 

3. Bakłażany smaczne, lecz jeszcze mało popularne wykazują działanie przeciwbakteryjne i moczopędne. Zawierają glikoalkaloidy, toteż są używane do produkcji kremów leczniczych przeznaczonych dla chorych na raka skóry.

 

4. Banany są naturalnym środkiem dopingującym, dodającym energii. Jeden banan to około 95 kalorii oraz 20,9 g cukru,  75,1 g wody,  1,2 g protein, 2,3 g skrobi, tylko 0,3g tłuszczu,  aż 3,1 g błonnika, a przede wszystkim sporo witaminy B1, B12, B6 i C. Ze względu na wysoką zawartość błonnika są wskazane dla ludzi z podwyższonym cholesterolem we krwi. Znajdujący się w nich potas wpływa korzystnie także na osoby z nadciśnieniem.

 

5. Brokuły to znane ze swoich właściwości przeciwdziałania nowotworom warzywo. Posiada przeciwutleniacze, karoten, kwas foliowy, witaminę C (więcej niż w owocach cytrusowych). Chroni też przed arteriosklerozą, przed chorobą wrzodową, a ze względu na zawartość między innymi chromu, jest pomocne w cukrzycy. Jeśli chodzi o działanie na urodę, to uważa się, że zawarty w brokułach olej pantotenowy powoduje, iż zapobiegają one przedwczesnemu siwieniu.

 

6. Brukselka podobnie jak inne kapustne - poprawia przemianę materii i pracę serca. Ma działanie antybakteryjne i antyrakowe.

 

7. Buraki zawierają dużo składników mineralnych, jak: wapń, magnez, potas, sód. Są zasadotwórcze; działają odkwaszająco i odtruwająco na organizm, wymiatają z nerek i wątroby zbędne substancje, działają antyrakowo. Regulują poziom cholesterolu. Szczególnie godnym polecenia jest kwas buraczany, kiszony z dodatkiem czosnku, który potęguje dobroczynne działanie buraków.

 

8. Cebula dostarcza substancji mających zdolność obniżania ciśnienia krwi i poziom cholesterolu, chroniąc organizm przed zakrzepami, chorobami serca oraz nowotworami. Zawarta w cebuli siarka hamuje rozwój astmy i reakcje uczuleniowe, a selen spowalnia procesy starzenia. Znane są zalety cebuli w zwalczaniu przeziębień, kaszlu i zapalenia gardła.

 

9. Chrzan działając pleśniobójczo - zwiększa odporność. Okłady z chrzanu łagodzą bóle reumatyczne.

 

10. Cytrusy. Choć ich renoma jako owoców zawierających najwięcej witaminy C jest nieco przesadzona, to jednak posiadają one jeszcze inną ważną zaletę; wspierają walkę z nowotworami. W ich miąższu wykryto aż 58 składników o działaniu antynowotworowym. Jeden z nich - glutation - zawarty w białej łupce znajdującej się pod skórką mają wszystkie cytrusy, a najwięcej pomarańcze. Innym ważnym składnikiem przeciwnowotworowym jest glukarat.

 

11. Czosnek znany już w starożytności, zaczyna być coraz bardziej obecnie doceniany. Amerykańskie Instytuty do Badań nad Rakiem potwierdziły jego działanie przeciwnowotworowe. Czosnek posiada ponadto całą gamę cennych właściwości. Podnosi odporność organizmu. Obniża poziom cholesterolu, przeciwdziałając miażdżycy naczyń i nadciśnieniu. Reguluje ciśnienie tętnicze, usprawniając przepływ krwi przez tkanki i narządy. Odkaża pęcherzyki płucne, dlatego jest znakomitym naturalnym lekiem na przeziębienia. Odkaża przewód pokarmowy i nerki; działa moczopędnie. Leczy dolegliwości żołądkowe palaczy. Pobudza przemianę materii. Przeciwdziała reumatyzmowi i artretyzmowi.

 

12. Dyniowate (cukinia, dynia, melon, ogórek) - te niskokaloryczne, zasadotwórcze warzywa wpływają korzystnie na obniżenie poziomu cholesterolu we krwi.

Cukinia działa doskonale na trawienie, na wątrobę i przewód pokarmowy.

Ogórek, zalecany we wszystkich dietach oczyszczających organizm, jest silnie moczopędny, przyśpiesza wydalanie kwasu moczowego.

 

13. Jabłka. Chociaż w porównaniu z innymi owocami, mają niewiele witamin i minerałów, to są bardzo zdrowe. Zawierają bowiem dwa cenne składniki: błonnik i pektynę, które pełnią bardzo pożyteczną rolę oczyszczania organizmu poprzez usuwanie zbędnych, szkodliwych pozostałości przemiany materii. Pomagając w pozbywaniu się z organizmu substancji balastowych, jabłka neutralizują działanie związków trujących, gdyż wiążą w jelicie związki radioaktywne, metale ciężkie (np. kobalt, stront, ołów) czy zbędne tłuszcze.

Redukują nadmiar złego cholesterolu, zapobiegając tym samym chorobom krążenia. Zawarty w jabłkach kwas salicylowy jest znany jako środek poprawiający pracę serca. Tak więc jabłka wzmacniają serce, leczą biegunki, zaparcia i reumatyzm.

Ze względu na zawartość fruktozy jabłka są także doskonałe dla diabetyków. Fruktoza to cukier prosty, wolno przetwarzany w organizmie, co zapobiega szybkiemu wzrostowi poziomu cukru we krwi. W skórce jabłek znajduje się wapń oraz krzem - tak potrzebne naszym włosom i paznokciom. Jabłka są więc dobre niemal na wszystko. Uważa się, że dwa jabłka zjadane codziennie, mogą uchronić nas przed miażdżycą.

 

14. Jarmuż zawiera dużo beta-karotenu, witaminy C oraz kwasu foliowego i żelaza. Co warte podkreślenia i ważne dla osób uczulonych na mleko - obfituje w łatwo przyswajalny wapń, który jest lepiej wchłaniany przez organizm niż wapń zawarty w mleku i nabiale.

Oprócz wymienionych zalet posiada jeszcze jedną, najważniejszą: podobnie jak inne kapustne - zapobiega powstawaniu chorób nowotworowych. Wykazuje ponadto działanie regulujące poziom estrogenów i zapobiegające występowaniu raka jelita grubego.